Yüksek Düzeyli Panel (Anadolu Oditoryumu):

İklim Değişikliğine Uyumda Su Dirençliliği: İnovasyondan Küresel Eyleme (COP31 Yol Haritası) Yüksek Düzeyli Oturumu

İklim değişikliği etkisini artırdıkça, su; iklim risklerinin ortaya çıktığı başlıca unsur haline gelerek gıda güvenliğini, halk sağlığını, ekosistemleri, enerji sistemlerini ve ekonomik istikrarı etkilemektedir.

Artan kuraklıklar, seller, arazi tahribatı ve suyla ilgili afetler; su dirençliliğinin yalnızca çevresel bir öncelik değil, aynı zamanda iklim değişikliğine uyumun temel taşı olduğunu vurgulamaktadır. Buna rağmen uyum çabaları; yeterince finanse edilememekte, su yönetişimi sistemleriyle yeterince uyumlu ve entegre hale getirilememektedir.

Yüksek Düzeyli Oturum, Antalya'da gerçekleşecek COP31’e giden yolda, su dirençliliğini küresel iklim uyumu gündeminin merkezine yerleştirecektir. 5. İstanbul Uluslararası Su Forumu’nun “Su Dirençliliğinin Güçlendirilmesi: İnovasyondan Eyleme” temasıyla uyumlu olarak bu oturum; suyun uyum politikalarına ve iklim dirençli kalkınmaya entegrasyonuna vurgu yapacaktır.

Tartışmanın temellerinden biri, su uyumu için iklim finansmanı olacaktır. Panelde; çok taraflı kalkınma bankalarının, iklim fonlarının, karma finansman mekanizmalarının ve özel sektör araçlarının; iklim dirençli altyapı, erken uyarı sistemleri, ekosistem tabanlı uyum, atık suyun geri kazanımı, dijital izleme çözümleri gibi alanlarda yatırımları nasıl ölçeklendirebileceği tartışılacaktır.

Oturumda, yatırım yapılabilirliğin önündeki engellerin aşılmasına, proje hazırlama süreçlerinin iyileştirilmesine ve kırılgan bölgelerde yerel odaklı uyum yaklaşımlarının geliştirilmesine özel önem verilecektir.

Su dirençliliğini artırmanın bir diğer önemli boyutu, bilim temelli karar alma süreçlerinin rolüdür. Güçlü hidrolojik veriler, iklim projeksiyonları, risk değerlendirmeleri ve disiplinler arası araştırmalar, uyumlu su yönetimi, altyapı planlaması ve yatırım önceliklendirmesi için elzemdir. Bilimsel kurumlar, politika yapıcılar ve finansal aktörler arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesi; uyum stratejilerinin bilimsel veriye dayalı olmasını, bölgesel iklim senaryolarına yanıt vermesini ve uzun vadeli dirençlilik hedefleriyle uyumlu olmasını sağlayacaktır. Bu bağlamda, IPCC değerlendirmelerinin, ulusal iklim modelleme kapasitelerinin ve açık erişimli veri platformlarının daha etkin kullanımı; bilim-politika-finans ara yüzündeki boşluğu doldurmak ve bilgiyi uygulanabilir, ölçeklenebilir çözümlere dönüştürmek için hayati önem taşıyacaktır.

Aşırı hava olaylarının şiddetlendiği bir dönemde, erken uyarı sistemleri ve gelişmiş meteorolojik tahminler, su dirençliliğinin vazgeçilmez temel taşlarıdır.

Doğru, zamanında ve etki odaklı hava durumu ve su döngüsü tahminleri; hükümetlerin ve toplumun kuraklık, sel, sıcak dalgaları ve aşırı yağış gibi olayları önceden öngörmesine olanak tanıyarak can kayıplarını azaltır, kritik altyapıyı korur ve tarımsal verimliliği güvence altına alır.

Gelişmiş gözlem ağları, uydu teknolojileri, dijital modelleme araçları ve son kullanıcıya ulaşan iletişim mekanizmalarıyla desteklenen çoklu erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi; her düzeyde hazırlıklı olunmasını sağlar ve risk odaklı karar vermeye imkan tanır.

Modern tahmin teknolojilerine ve toplum odaklı uyarı sistemlerine yatırım yapmak, sadece yüksek ekonomik getiri sağlamakla kalmaz; aynı zamanda iklim dirençli su yönetimi stratejileri içindeki en maliyet etkin uyum önlemlerinden biridir.

Oturumda ayrıca, bir yandan iklim uyumunu güçlendirirken diğer yandan farklı sektörler arasında ortak faydalar sağlayan entegre bir yaklaşım olarak WEFE (Su-Enerji-Gıda-Ekosistem) bağı da ele alınacaktır.

Yüksek Düzeyli Oturum, somut politika mesajları ve finans odaklı tavsiyeler ortaya koyarak, suyun küresel uyum finansmanı mimarisi içinde daha güçlü bir şekilde kabul görmesini destekleyecek ve doğrudan COP31 tartışmalarına katkıda bulunacaktır. Panel; su diplomasisi, iklim dirençliliği ve çok taraflı uyum süreçlerini birbirine bağlayarak, Türkiye’nin bu alandaki liderliğini pekiştirecek ve su dirençliliği konusunda inovasyondan ölçeklenebilir, finans destekli küresel eyleme geçişe katkı sağlayacaktır.

Hedefler ve beklenen çıktılar:

• Su dirençliliğini, COP31 kapsamında iklim uyumunun temel itici gücü olarak konumlandırmak.

• Su dirençli altyapı için iklim finansmanını harekete geçirecek yolları belirlemek.

• Entegre yaklaşımları (WEFE Nexus) teşvik etmek.

• COP31’e iletilecek kısa ve öz bir politika mesajı sunmak.

Anahtar kelimeler: Su Dirençliliği, İklim Uyumu, Finansman Mobilizasyonu, Su–Enerji–Gıda–Ekosistem Bağıntısı (WEFE Nexus)